Amersfoort is geen stad waar op zondag een uitverkocht stadion staat te zingen. Toch heeft de stad een voetbalgeschiedenis die verder teruggaat dan die van veel plaatsen die wel in de eredivisie spelen, en op zaterdag staan de sportparken vol. Wie het voetbal in deze stad wil begrijpen, begint bij HVC.
HVC, een van de oudste clubs van Nederland
HVC ontstond in 1905 uit een fusie van twee plaatselijke clubs en is daarmee een van de oudste voetbalverenigingen van het land. In de begintijd was er geen eigen veld en geen kleedkamer, en werd er gespeeld op geïmproviseerde terreinen. Later kreeg de club een vaste plek op Sportpark Birkhoven, aan de westkant van de stad tegen het bos aan.
De jaren van het betaald voetbal
In de jaren vijftig, toen het betaald voetbal in Nederland werd ingevoerd, hoorde HVC bij de clubs die de stap maakten. Amersfoort speelde daardoor tegen namen die nu nog steeds tot de top behoren. Het was een periode waarin het voetbal in de stad een andere schaal had, met volle tribunes op Birkhoven en met wedstrijden die het gesprek van de week waren.
Het einde van het betaald voetbal
In 1973 werd de betaalde tak losgekoppeld en ging verder onder de naam SC Amersfoort, terwijl de amateurs onder de naam HVC bleven bestaan. SC Amersfoort speelde tien seizoenen in het betaald voetbal en werd in het laatste seizoen na vijftien speelronden uit de competitie genomen vanwege een faillissement. Daarmee eindigde het betaald voetbal in de stad, en het is niet teruggekeerd.
De clubs van nu
- CJVV, opgericht in 1920, met geel en zwart als clubkleuren.
- Quick 1890, spelend op Sportpark Dorrestein aan de zuidoostkant van de stad.
- Amsvorde, met zwart en wit als kleuren.
- APWC, een van de vaste namen in het Amersfoortse voetbal.
- Hooglanderveen, opgericht in 1946 in de gelijknamige dorpskern.
- HVC, dat als amateurvereniging is blijven bestaan.
Zaterdag en zondag
Net als in de rest van het land is het zaterdagvoetbal in Amersfoort dominant geworden, met jeugdteams die vanaf de vroege ochtend het veld op gaan. De verenigingen draaien op vrijwilligers, van scheidsrechters en kantinediensten tot terreinbeheer. Wie nieuw is in de stad en mensen wil leren kennen, komt via de club van zijn kind sneller binnen dan waar dan ook.
Meidenvoetbal en vrouwen
Het vrouwen- en meidenvoetbal is in Nederland in korte tijd hard gegroeid, en dat merk je bij de Amersfoortse clubs. Meidenteams zijn inmiddels vanzelfsprekend en er zijn verenigingen met een volledige lijn van jeugd tot senioren. Voor meisjes die serieus willen voetballen is er daardoor een route die er een generatie geleden niet was.
Naar een wedstrijd kijken
Amateurvoetbal in Amersfoort kijken is laagdrempelig en meestal gratis. Op zaterdagmiddag staan de eerste elftallen op het veld en langs de lijn staat het publiek uit de wijk. Voor wie de stad wil leren kennen, is dat een prettiger introductie dan welke rondleiding ook, want het is de plek waar de buurt samenkomt.
Het Amersfoorts kampioenschap
De clubs uit de stad spelen daarnaast onderling om het stadskampioenschap, een toernooi met een lange traditie waarin de lokale verhoudingen worden uitgevochten. Voor de verenigingen is dat een van de weinige momenten waarop het echt stad tegen stad is in plaats van een regionale competitie, en het levert de sfeer op die Amersfoort in het betaald voetbal is kwijtgeraakt.
Waar je zelf kunt gaan voetballen
Voor volwassenen die weer willen beginnen, hebben de meeste clubs recreatieve teams en veteranenteams, en daarnaast wordt er in de stad zaalvoetbal en zeven tegen zeven gespeeld. Dat is een lagere drempel dan meteen instappen in een competitie op zaterdag. Voor de jeugd geldt dat de clubs in de groeiwijken vol zitten, dus meld je kind vroeg aan en kijk breder dan de dichtstbijzijnde vereniging.
Voetbal in het straatbeeld
Doordat Amersfoort geen profclub heeft, zie je in de stad shirts van alle kanten van het land. Op een doordeweekse avond hangt half de stad bij een eredivisiewedstrijd van een club uit Utrecht, Amsterdam of Rotterdam. Dat maakt het café op een speelavond levendiger dan in een stad met één kleur, en het is een van de aardigheden van wonen in een plaats zonder eigen betaald voetbal.
